ေရနံေျမ ၁၃၀၀ ျပည့္သပိတ္

“သပိတ္ သပိတ္၊ ေမွာက္ေမွာက္
သခင္မ်ဳိးေဟ့၊ တုိ႔ဗမာ
ဓနရွင္စနစ္ပ်က္စီးပါေစ
ဓနရွင္၀ါဒ က်ဆံုးပါေစ
အေရးေတာ္ပုံေအာင္ရမည္။
ဟူေသာ ေႂကြးေၾကာ္သံမ်ားသည္ ကား ၁၃၀၀ ျပည့္ႏွစ္ျပာသိုလဆန္း (၈) ရက္ စေနေန႔ (၈၊ ၁၊ ၁၉၃၈) က ေခ်ာက္ၿမိဳ႕ေရနံေျမတစ္ခုလံုးလြန္စြာမွ တုန္လႈပ္သြားေစႏုိင္ေသာ ေရနံေျမအလုပ္ သမားလူထု၏ အသံမ်ားပင္ျဖစ္ခဲ့ဖူးေလ ၏။
ေရနံေျမအေရးေတာ္ပုံ
ေခ်ာက္ၿမိဳ႕’BOC’ ေရနံကုမၸဏီအလုပ္ သမားလူထုက ၎တို႔၏ လြန္စြာမွ ခံစား ေနရသည့္ဒုကၡေတြကို တစ္ႏွစ္ပတ္လုံး၏ အလုပ္ခြင္တို႔ကိုတင္ျပရင္းသပိတ္ေမွာက္ ခဲ့ေလ၏။
ထိုသပိတ္သည္ ေရနံေျမအေရး ေတာ္ပုံ ၁၃၀၀ ျပည့္ႏွစ္မွ စတင္လႈပ္ရွား ခဲ့ၾကေလ၏။
၁၃၀၀ ျပည့္ေရနံေျမအေရးေတာ္ပုံ သည္ အထက္ကေႂကြးေၾကာ္သံမ်ားႏွင့္ အတူ “တူတံစဥ္” အလံေတာ္ႀကီးမ်ားကို လႊင့္ထူကာ ဆႏၵျပသပိတ္ေမွာက္ခဲ့ၾက ေလ၏။
ထုိသပိတ္တြင္ ေရနံေျမေခ်ာက္ၿမိဳ႕  နယ္လံုးဆုိင္ရာတုိ႔ဗမာအလုပ္သမားအစည္း အ႐ုံးေခါင္းေဆာင္မ်ားႏွင့္တို႔ဗမာအစည္း အ႐ုံးဌာနခ်ဳပ္တုိ႔၏ ေခါင္းေဆာင္မ်ားပါ ပါ၀င္ခဲ့ေလ၏။
အလုပ္သမားအေရးေတာ္ပုံ
နယ္ခ်ဲ႕ဆန္႔က်င္ေသာ အလုပ္သမား  လႈပ္ရွားမႈမ်ားမွာ ၁၉၂၀ ျပည့္ႏွစ္မွ ၁၉၃၀ ျပည့္ႏွစ္အတြင္း ဆက္တုိက္ျဖစ္ပြားခဲ့ေလ ၏။
၁။ သန္လ်င္ဘီအိုစီေရနံခ်က္စက္႐ုံအလုပ္ သမားသပိတ္ (၁၉၂၃ ခုႏွစ္)
၂။ ရန္ကုန္ဆိပ္ကမ္း ကုန္တင္ကုန္ခ် အလုပ္သမားသပိတ္ (၁၉၂၄ ခုႏွစ္)
၃။ ဧရာ၀တီမီးသေဘၤာကုမၸဏီအလုပ္ သမားသပိတ္ (၁၉၂၅ ခုႏွစ္)
စသည့္ သပိတ္တုိက္ပြဲမ်ားနယ္ခ်ဲ႕ အရင္း ရွင္ဆန္႔က်င္ေရးသမုိင္းတြင္ လြန္စြာမွ ထင္ရွားခဲ့သည့္ အလုပ္သမားအေရးေတာ္  ပုံဆႏၵျပသပိတ္တုိက္ပြဲမ်ားျဖစ္ေပၚခဲ့ရ ေလ၏။
ေရနံေျမအေရးေတာ္ပုံအစ
၁၃၀၀ ျပည့္ ေရနံေျမအေရးေတာ္ ပုံစတင္ျဖစ္ပြားရျခင္းအေၾကာင္းအရင္းမွာ ေမာ္ေတာ္ကားစက္ျပင္ဆရာအလုပ္သမား  ေခါင္းေဆာင္သခင္ ခင္ကိုေရနံကုမၸဏီမွ ထုတ္ပစ္ခဲ့သျဖင့္ အလုပ္သမားလူထုက မေက်နပ္၍ စတင္ဆႏၵျပသပိတ္ေမွာက္ ၾကရေလ၏။
အလုပ္သမားေခါင္းေဆာင္သခင္ ခင္ကို အလုပ္ထုတ္ရျခင္းမွာ တို႔ဗမာ  အစည္းအ႐ုံးမွ နာယကႀကီး ဆရာႀကီး သခင္ကိုယ္ေတာ္မိႈင္း၊ သခင္ေလးေမာင္ ႏွင့္ ရန္ကုန္အလုပ္သမားအမတ္ဦးဘလိႈင္  (လြယ္အိတ္) တို႔ အလုပ္သမားျပႆနာ   မ်ား ေျဖရွင္းရန္အတြက္ ေရနံေခ်ာင္းသို႔ ေရာက္ခဲ့ၾကေလ၏။
ထိုပုဂ္ၢိဳလ္ႀကီးမ်ားကို ႀကိဳဆုိရန္ အတြက္ ေခ်ာက္အလုပ္သမားအစည္း  အ႐ုံးမွ သခင္ခင္ကတာ၀န္ယူခဲ့ေလ၏။
၁၉၃၈ ခုႏွစ္ ဇန္န၀ါရီလ (၆) ရက္  (၇) ရက္အတြက္ ခြင့္ (၂) ရက္တင္ရာ တြင္ ခြင့္ (၁) ရက္သာ ကုမၸဏီကေပး သည့္အတြက္ ခြင့္ (၁) ရက္ ပ်က္ျခင္း ေၾကာင့္ အလုပ္ျဖဳတ္ပစ္လိုက္ေလ၏။
ထိုသို႔အလုပ္ျပဳတ္ရာမွ အစျပဳကာ ၁၃၀၀ ျပည့္ေရနံေျမအလုပ္သမားသပိတ္ ေမွာက္ဆႏၵျပသည့္အေရးေတာ္ပုံႀကီးစတင္  ျဖစ္ခဲ့ရေလေတာ့၏။

ေဒၚအုန္းၾကည္သာ
က်မ္းကိုး
၁၉၆၄ ခုႏွစ္ ေမလ (၁) ရက္ေန႔ထုတ္ ေရွ႕သို႔စာေစာင္ႏွင့္ ၁၉၇၂ ခုႏွစ္ ေဖေဖာ္ ၀ါရီလထုတ္ စာေပဗိမာန္မဂၢဇင္း